Trang Chủ
Thời gian qua, trên cơ sở Quy chế phối hợp, trao đổi và cung cấp thông tin được ký kết, các NHNN chi nhánh khu vực và Chi nhánh BHTGVN khu vực Đồng bằng Sông Cửu Long đã duy trì ổn định việc chia sẻ thông tin định kỳ và đột xuất liên quan đến tình hình hoạt động, mức độ an toàn của các QTDND. Thông tin về kết quả thanh tra, kiểm tra, giám sát, phân loại QTDND, cũng như các dấu hiệu rủi ro đã được trao đổi, qua đó hỗ trợ đáng kể cho công tác theo dõi, cảnh báo sớm và xử lý kịp thời các tổ chức có nguy cơ mất an toàn.
Trong thực tiễn, sự phối hợp này đã góp phần giúp Chi nhánh BHTGVN khu vực Đồng bằng Sông Cửu Long chủ động điều chỉnh trọng tâm giám sát, tăng cường giám sát chuyên sâu đối với các QTDND có biểu hiện khó khăn về thanh khoản, chất lượng tín dụng hoặc quản trị điều hành; cũng như tăng cường hiệu quả phối hợp tuyên truyền chính sách BHTG để nâng cao nhận thức của người gửi tiền và thành viên QTDND.
Tuy nhiên, bên cạnh những kết quả đạt được, công tác phối hợp hiện nay vẫn còn một số hạn chế. Cụ thể, việc cung cấp thông tin còn thiên về định kỳ, trong khi cơ chế chia sẻ thông tin cảnh báo sớm liên quan đến định hướng xử lý QTDND yếu kém chưa thực sự đồng bộ, kịp thời. Đặc biệt, việc phối hợp xây dựng và diễn tập các kịch bản ứng phó rủi ro hệ thống, như rút tiền hàng loạt và khủng hoảng truyền thông chưa được triển khai một cách bài bản, có trọng tâm.
Bên cạnh đó, Luật BHTG năm 2025, có hiệu lực từ ngày 1/5/2026, đã tạo bước chuyển quan trọng trong việc hoàn thiện khuôn khổ pháp lý cho sự tham gia chủ động, sớm và sâu hơn của BHTGVN trong quá trình xử lý các tổ chức tín dụng yếu kém, trong đó có hệ thống QTDND. Lần đầu tiên Luật dành một chương riêng quy định rõ vai trò của tổ chức BHTG trong các giai đoạn can thiệp sớm, kiểm soát đặc biệt, xử lý sự cố và khủng hoảng. Theo đó, BHTGVN được trao quyền chủ động hơn trong việc cho vay đặc biệt đối với QTDND được can thiệp sớm hoặc kiểm soát đặc biệt khi xảy ra rút tiền hàng loạt; tham gia đánh giá tính khả thi của phương án phục hồi, phương án chuyển giao bắt buộc; cử cán bộ tham gia quản lý, điều hành QTDND theo yêu cầu của NHNN.
Đáng chú ý, Luật cũng bổ sung cơ chế để NHNN báo cáo Chính phủ quyết định việc yêu cầu BHTGVN chi trả tiền bảo hiểm trong trường hợp QTDND bị kiểm soát đặc biệt mất hoặc có nguy cơ mất khả năng chi trả. Cơ chế này cho phép việc chi trả được thực hiện sớm hơn, qua đó góp phần ổn định tâm lý người gửi tiền và hỗ trợ quá trình xử lý tổ chức tín dụng yếu kém theo hướng an toàn, trật tự.
Những quy định trên cho thấy sự gắn kết chặt chẽ hơn về mặt pháp lý và nghiệp vụ giữa NHNN và BHTGVN, đồng thời đặt ra yêu cầu cấp thiết phải hoàn thiện cơ chế phối hợp trên thực tế, đặc biệt ở cấp chi nhánh, khu vực.
Từ góc độ thực tiễn, việc xây dựng các kịch bản ứng phó rút tiền hàng loạt tại QTDND là rất cần thiết nhằm nâng cao năng lực phòng ngừa, giảm thiểu rủi ro lan truyền và bảo đảm ổn định hệ thống. Trên cơ sở Luật BHTG năm 2025, các kịch bản có thể được thiết kế theo các cấp độ khác nhau, cụ thể:
Cấp độ 1 - Rút tiền cục bộ, quy mô nhỏ: khi xuất hiện tin đồn hoặc tâm lý lo ngại trong phạm vi hẹp. Trong tình huống này, NHNN chi nhánh khu vực chỉ đạo QTDND báo cáo biến động tiền gửi theo ngày. Chi nhánh BHTG phối hợp cung cấp kịp thời thông tin về chính sách BHTG, hạn mức chi trả nhằm trấn an người gửi tiền, thành viên QTDND; ưu tiên xử lý bằng biện pháp truyền thông và giám sát tăng cường, chưa kích hoạt biện pháp hỗ trợ thanh khoản đặc biệt.
Cấp độ 2 - Rút tiền lan rộng trong địa bàn: khi lượng rút tiền tăng nhanh, vượt khả năng tự cân đối thanh khoản của QTDND. Trong tình huống này, NHNN chi nhánh khu vực yêu cầu QTDND báo cáo ngay tình hình thiếu hụt thanh khoản, chủ trì chỉ đạo các biện pháp hỗ trợ thanh khoản theo thẩm quyền, xem xét áp dụng biện pháp can thiệp sớm, kiểm soát đặc biệt theo quy định. Chi nhánh BHTG tham gia phương án xử lý QTDND yếu kém, đánh giá mức độ rủi ro thiếu hụt thanh khoản của QTDND, báo cáo BHTGVN chuẩn bị phương án nghiệp vụ cho QTDND vay đặc biệt để trả tiền gửi cho người gửi tiền, đồng thời phối hợp với NHNN khu vực, chính quyền địa phương nơi QTDND đặt trụ sở thống nhất thông điệp truyền thông chính thức để ổn định tâm lý cho người gửi tiền, thành viên QTDND.
Cấp độ 3 – Rút tiền hàng loạt, nguy cơ mất khả năng chi trả: QTDND sau khi áp dụng biện pháp kiểm soát đặc biệt vẫn đứng trước nguy cơ đổ vỡ. Trong tình huống này, các bên kích hoạt cơ chế phối hợp khẩn cấp. Để đảm bảo an toàn hệ thống, trật tự, an toàn xã hội, NHNN chi nhánh khu vực báo cáo NHNN để báo cáo Chính phủ quyết định việc yêu cầu BHTGVN trả tiền bảo hiểm. Chi nhánh BHTG triển khai sẵn sàng phương án chi trả khi NHNN có văn bản thông báo cho BHTGVN về việc trả tiền bảo hiểm theo quy định tại Luật BHTG năm 2025. Đồng thời, Chi nhánh BHTG phối hợp với NHNN chi nhánh khu vực, chính quyền địa phương nơi QTDND đặt trụ sở thực hiện tuyên truyền, đảm bảo an ninh trật tự xã hội trong quá trình chi trả tiền gửi tại QTDND. Thời gian tới, để tăng cường phối hợp trong xử lý QTDND yếu kém, cần tiếp tục hoàn thiện cơ chế phối hợp giữa NHNN chi nhánh khu vực và Chi nhánh BHTG theo hướng nâng cao tính kịp thời, đầy đủ và chủ động trong chia sẻ thông tin, đặc biệt là thông tin cảnh báo sớm, thông tin định hướng xử lý QTDND. Đồng thời, cần sớm xây dựng, hoàn thiện và phối hợp tổ chức diễn tập các kịch bản ứng phó rút tiền hàng loạt gắn với kịch bản truyền thông thống nhất.
Về phía Chi nhánh BHTG, việc chủ động nâng cao năng lực giám sát, chuẩn bị sẵn sàng các phương án nghiệp vụ và nguồn lực chi trả là điều kiện quan trọng để thực hiện hiệu quả nhiệm vụ được giao theo Luật mới. Sự phối hợp chặt chẽ, thực chất giữa NHNN chi nhánh khu vực và Chi nhánh BHTG là yếu tố then chốt góp phần xử lý an toàn, hiệu quả các QTDND yếu kém, qua đó bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của người gửi tiền, củng cố niềm tin công chúng và bảo đảm an toàn hệ thống ngân hàng.
Phòng Giám sát - Chi nhánh BHTGVN khu vực Đồng bằng Sông Cửu Long
