Điều hành tỷ giá ngày càng linh hoạt

Tuy mức độ điều chỉnh không lớn, nhưng những động thái chính sách của NHNN trong trung tuần tháng 10/2017 gây sự chú ý đối với thị trường khi liên tiếp hạ giá mua vào USD và một phiên hạ giá bán ra. Lý giải cho điều chỉnh chính sách trên, lãnh đạo vụ chức năng cho biết, việc tăng – giảm giá USD mua vào, bán ra được NHNN điều chỉnh theo tín hiệu thị trường. Cầu ngoại tệ không có đột biến, phía cung lại khá tích cực khi NHNN tiếp tục mua ròng được ngoại tệ từ thị trường. Dự trữ ngoại hối của cả nước lên mức kỷ lục: 45 tỷ USD.

Thông tin rõ hơn, theo Trung tâm nghiên cứu kinh tế MaritimeBank, tuần qua, NHNN có động thái mua vào ngoại tệ kỳ hạn 1 tuần và 2 tuần với tỷ giá mua được niêm yết từ tháng 6/2017. Nhưng sau đó Sở Giao dịch NHNN đã hạ niêm yết tỷ giá mua vào 5 đồng/phiên trong 3 phiên liên tiếp. TS. Cấn Văn Lực bổ sung thêm lý do NHNN chủ động điều chỉnh giảm giá: nếu theo nguyên tắc đồng USD giảm giá có thể VND bị tăng giá, không có lợi cho xuất khẩu. Rất may là trong rổ tiền tệ tính tỷ giá VND một số đồng tiền khác tăng giá nên cộng lại đồng VND không bị tăng giá nhiều, nên mức điều chỉnh như trên là phù hợp.

Quan sát thị trường những ngày qua, thành viên Hội đồng Tư vấn chính sách tài chính, tiền tệ quốc gia PGS - TS. Nguyễn Thị Mùi đánh giá tích cực những điều chỉnh trong điều hành chính sách tỷ giá của NHNN phù hợp với thực trạng diễn biến cung - cầu ngoại tệ trên thị trường, đồng thời phối hợp chặt chẽ trong việc điều hành chính sách tiền tệ một cách linh hoạt chủ động hơn. Khi thấy xu hướng đồng USD giảm giá vẫn tiếp diễn, NHNN chủ động mua vào một lượng lớn để tăng dự trữ quốc gia. Song song với hoạt động này, NHNN đã tăng khối lượng tín phiếu NHNN với kỳ hạn dài hơn để hút bớt tiền đồng đã đưa ra mua ngoại tệ, không tạo áp lực cung tiền.

“Thực tế, đây không phải lần đầu NHNN xử lý tình huống thông qua các công cụ chính sách tiền tệ để điều hòa lượng tiền. Cái khó ở đây, thời điểm cuối năm cung tiền thường tăng cao, nếu xử lý không khéo lại tạo áp lực lên lạm phát. Do đó đòi hỏi NHNN vừa khéo chọn công cụ vừa phải theo dõi sát diễn biến lạm phát để thực hiện tiền bơm – hút nhịp nhàng. Điển hình như việc nới kỳ hạn tín phiếu từ 7 ngày lên 14 ngày với khối lượng khá linh hoạt theo lượng ngoại tệ mà NHNN mua vào để đảm bảo tăng dự trữ ngoại hối không gây áp lực lên lạm phát và không ảnh hưởng đến điều hành tỷ giá”, TS. Võ Trí Thành đánh giá.

 Điểm nhấn trong điều chỉnh chính sách tỷ giá những ngày qua là NHNN sử dụng công cụ giao dịch kỳ hạn khẳng định tính linh hoạt trong chính sách điều hành của NHNN. Với việc cho phép sử dụng sản phẩm mua kỳ hạn giúp các NHTM có thêm lựa chọn bán ngoại tệ cho NHNN trong tương lai với mức giá hiện tại, mà không lo giá sẽ giảm trong tương lai. Động thái này, theo đánh giá của một chuyên gia, sẽ mang lợi kép cho các NHTM, giúp các NH vừa chủ động cân đối nguồn ngoại tệ vừa có thêm nguồn vốn cho hoạt động kinh doanh đang bước vào những tháng cao điểm.

Diễn biến tỷ giá những tháng qua được cho là khá bất ngờ đối với thị trường khi nhìn lại ¾ chặng đường đã qua. Hồi đầu năm, tỷ giá được cơ quan điều hành, hoạch định chính sách cũng như nhiều phân tích của các chuyên gia, tổ chức trong nước cũng như quốc tế đánh giá là chịu khá nhiều áp lực. Tỷ giá có thể tăng 2-3% từ việc cán cân thanh toán quốc tế sẽ không thuận lợi như năm 2016, nhất là đồng USD - đồng tiền chủ chốt trong rổ tính tỷ giá của Việt Nam mạnh lên. Cùng với đó là sự phục hồi của nền kinh tế Mỹ và lộ trình tăng lãi suất của FED với số lần tăng dự báo sẽ nhiều hơn năm trước, nhiều đồng tiền lớn khác trong khu vực giảm giá mạnh, lạm phát có khả năng tăng khi giá hàng hóa thế giới phục hồi…

Nhưng đến thời điểm này theo tính toán TS. Cấn Văn Lực, tỷ giá chỉ tăng khoảng 1%, tổng mức tăng cả năm chỉ đến 1,5% cho thấy tỷ giá của Việt Nam khá ổn định. Cơ sở để NHNN có thể giữ tỷ giá ổn định được PGS. TS Nguyễn Thị Mùi nhận định chính là chính sách tỷ giá trung tâm đã bám sát diễn biến thị trường, tạo điều kiện cho NHNN có dư địa để chủ động điều chỉnh chính sách linh hoạt hơn.