Kiểm tra, giám sát

Chức năng giám sát của BHTGVN

Ngay từ thời gian đầu thành lập Bảo hiểm tiền gửi Việt Nam, chức năng giám sát của Bảo hiểm tiền gửi Việt Nam đã được quy định chi tiết tại Nghị định 89/1999/NĐ-CP ngày 01/9/1999 của Thủ tướng Chính phủ về bảo hiểm tiền gửi. Đến năm 2012, Luật Bảo hiểm tiền gửi số 06/2012/QH13 được ban hành. Theo đó, chức năng giám sát của Bảo hiểm tiền gửi Việt Nam được quy định tại Khoản 10 Điều 13 Luật Bảo hiểm tiền gửi là việc tổng hợp, phân tích và xử lý thông tin về tổ chức tham gia bảo hiểm tiền gửi nhằm phát hiện và kiến nghị Ngân hàng Nhà nước xử lý kịp thời những vi phạm quy định về an toàn hoạt động ngân hàng, rủi ro gây mất an toàn trong hệ thống ngân hàng.

 

Trong quá trình thực hiện công tác giám sát từ 2002 đến nay, Bảo hiểm tiền gửi Việt Nam đã liên tục đổi mới các phương pháp giám sát để phù hợp với thông lệ quốc tế và thực tiễn tại Việt Nam; thường xuyên nghiên cứu, cải tiến nội dung, nâng cao chất lượng báo cáo giám sát.

 

Bảo hiểm tiền gửi Việt Nam đã thực hiện giám sát thường xuyên, liên tục đối với 100% các tổ chức tham gia bảo hiểm tiền gửi. Bảo hiểm tiền gửi Việt Nam đã thực hiện Báo cáo giám sát các tổ chức tham gia bảo hiểm tiền theo định kỳ tháng, quý, năm. Trong đó, Bảo hiểm tiền gửi Việt Nam đã tổng hợp phân tích và xử lý thông tin về tổ chức tham gia bảo hiểm tiền gửi nhằm phát hiện và kiến nghị Ngân hàng Nhà nước Việt Nam xử lý kịp thời những vi phạm quy định về an toàn hoạt động ngân hàng, rủi ro gây mất an toàn trong hệ thống ngân hàng.

 

Qua các kỳ Báo cáo giám sát, Bảo hiểm tiền gửi Việt Nam đã phát hiện nhiều trường hợp các tổ chức tín dụng vi phạm quy định về an toàn trong hoạt động ngân hàng, tiềm ẩn nguy cơ rủi ro có thể gây mất an toàn trong hệ thống ngân hàng. Bảo hiểm tiền gửi Việt Nam đã gửi báo cáo đến Ngân hàng Nhà nước Việt Nam và kiến nghị Ngân hàng Nhà nước Việt Nam xử lý các trường hợp vi phạm.

 

 

Bảo hiểm tiền gửi Việt Nam đã thực hiện các báo cáo đột xuất gửi Ngân hàng Nhà nước Việt Nam đối với tình hình hoạt động của các tổ chức gặp sự cố bất thường có nguy cơ mất khả năng chi trả, thất thoát tài sản và có khả năng tác động tiêu cực tới hệ thống ngân hàng. Ngoài ra, Bảo hiểm tiền gửi Việt Nam đã thành lập ban chỉ đạo xử lý Quỹ tín dụng nhân dân có vấn đề để kịp thời báo cáo về tình hình hoạt động Quỹ tín dụng nhân dân mất khả năng thanh toán, có nguy cơ đổ vỡ và ảnh hưởng tới các Quỹ tín dụng nhân dân khác trên địa bàn.

 

Quyền lợi, trách nhiệm của các tổ chức tham gia BHTG liên quan đến hoạt động giám sát

Trong hoạt động giám sát của Bảo hiểm tiền gửi Việt Nam, các tổ chức tham gia bảo hiểm tiền gửi đóng vai trò quan trọng, bởi vừa là đối tượng có hoạt động bị giám sát, vừa là đối tượng được hưởng lợi từ kết quả giám sát.

Trong quá trình hoạt động, có thể do khách quan hoặc chủ quan mà tổ chức tham gia bảo hiểm tiền gửi bỏ qua các quy định về an toàn trong hoạt động ngân hàng, dẫn đến vi phạm các chỉ tiêu an toàn hoặc phát sinh các rủi ro liên quan. Để phát hiện được các vi phạm hoặc rủi ro, có thể bằng biện pháp thanh tra, kiểm tra hoặc thông qua giám sát. Tuy nhiên, trong điều kiện số lượng cán bộ hạn chế, công tác thanh tra, kiểm tra không được thực hiện thường xuyên, công tác giám sát sẽ góp phần hỗ trợ  để phát hiện các vi phạm, rủi ro của tổ chức tham gia, cảnh báo các tổ chức tham gia bảo hiểm tiền gửi có biện pháp khắc phục, chỉnh sửa, không ngừng nâng cao hiệu quả hoạt động.

 

Công tác giám sát của Bảo hiểm tiền gửi Việt Nam góp phần hỗ trợ các tổ chức tham gia bảo hiểm tiền gửi phát hiện rủi ro trong hoạt động, kịp thời xử lý, hạn chế tối đa những tồn hại có thể xảy ra. Trong tương lai gần, việc tính phí bảo hiểm tiền gửi theo rủi ro sẽ được triển khai đối với các tổ chức tham gia bảo hiểm tiền gửi. Việc phát hiện sớm rủi ro để thực hiện các biện pháp giảm thiểu sẽ giúp các tổ chức tham gia bảo hiểm tiền gửi giảm mức phí phải nộp.

 

Ngoài ra, bảo vệ người gửi tiền là một trong những mục đích chính để thành lập Bảo hiểm tiền gửi Việt Nam. Khi người dân gửi tiền tại tổ chức tham gia bảo hiểm tiền gửi, họ biết mình được Bảo hiểm tiền gửi Việt Nam bảo vệ, hoạt động của tổ chức tham gia bảo hiểm tiền gửi đó được Bảo hiểm tiền gửi Việt Nam giám sát chặt chẽ, người dân sẽ an tâm gửi tiền tại tổ chức tham gia bảo hiểm tiền gửi. Đây là một điều kiện thuận lợi để tổ chức tham gia bảo hiểm tiền gửi huy động nguồn tiền gửi từ dân cư.

 

Để hỗ trợ công tác giám sát của Bảo hiểm tiền gửi Việt Nam được thực hiện một cách thường xuyên, liên tục và hiệu quả, các tổ chức tham gia bảo hiểm tiền gửi có trách nhiệm tuân thủ các quy định về bảo hiểm tiền gửi, đáng lưu ý trong đó có trách nhiệm về cung cấp các thông tin báo cáo cho Bảo hiểm tiền gửi Việt Nam và phối hợp kịp thời với Bảo hiểm tiền gửi Việt Nam trong các trường hợp cần thiết.

 

Công tác Kiểm tra các tổ chức tham gia BHTG

Hoạt động kiểm tra các tổ chức tham gia bảo hiểm tiền gửi (BHTG) là một trong những nghiệp vụ quan trọng nhất của Bảo hiểm tiền gửi Việt Nam (BHTGVN) và được thực hiện ngay từ khi BHTGVN mới thành lập. Về nội dung và phạm vi kiểm tra, theo Luật BHTG, BHTGVN có trách nhiệm “theo dõi, kiểm tra việc chấp hành các quy định pháp luật về bảo hiểm tiền gửi; kiến nghị Ngân hàng Nhà nước Việt Nam xử lý hành vi vi phạm quy định của pháp luật về bảo hiểm tiền gửi”.

 

Về tần suất kiểm tra, hoạt động kiểm tra chủ yếu tiến hành theo định kỳ 2-3 năm một lần, và định kỳ hàng năm tùy theo quy mô nguồn vốn hoạt động, thực trạng hoạt động của tổ chức tham gia BHTG. Bên cạnh đó, kiểm tra đột xuất được tiến hành khi phát hiện tổ chức tham gia BHTG có dấu hiệu vi phạm quy định của pháp luật về BHTG. Đối với tổ chức tham gia BHTG mới thành lập, BHTGVN tiến hành kiểm tra ngay việc tính nộp phí kỳ đầu tiên kết hợp với hướng dẫn đơn vị thực hiện các quy định về cấp, niêm yết Chứng nhận BHTG, về phương pháp xác định đối tượng tiền gửi được bảo hiểm, tính nộp phí BHTG, về thực hiện chế độ thông tin báo cáo đối với BHTGVN…

 

Hoạt động kiểm tra tại chỗ của BHTGVN góp phần nâng cao nhận thức của các tổ chức tham gia BHTG về chính sách BHTG, ý thức tự giác chấp hành các quy định của pháp luật về BHTG và các quy định, hướng dẫn của BHTGVN. Các kết luận kiểm tra tại chỗ đều chỉ ra được nguyên nhân các sai sót và biện pháp khắc phục, xử lý tồn tại, giúp cho các đơn vị được kiểm tra rà soát lại công tác quản lý, chấn chỉnh việc tuân thủ pháp luật và không tái phạm lần sau.

 

Qua mỗi cuộc kiểm tra, các đơn vị được kiểm tra cũng có cơ hội để trình bày những thuận lợi và khó khăn, vướng mắc trong việc thực hiện các quy định của pháp luật về BHTG, từ đó BHTGVN có sự rà soát và sửa đổi phù hợp hoặc kiến nghị với các cấp có thẩm quyền nghiên cứu giải quyết các vấn đề mang tính vĩ mô.

 

Bên cạnh đó, các đơn vị được kiểm tra cũng có trách nhiệm hợp tác, cung cấp đầy đủ, kịp thời các thông tin, tài liệu theo yêu cầu của Đoàn kiểm tra và giải trình các vấn đề liên quan trong phạm vi nội dung kiểm tra, thực hiện nghiêm chỉnh kết luận kiểm tra.

 

Để ngày càng nâng cao hiệu quả hoạt động kiểm tra tại chỗ các tổ chức tham gia BHTG, BHTGVN đang dần hoàn thiện quy trình nghiệp vụ và hệ thống các văn bản hướng dẫn về nghiệp vụ kiểm tra nhằm đảm bảo tuân thủ các quy định pháp luật về BHTG và phù hợp với thực tiễn hoạt động ngân hàng.